Özet: Dental implantlar total ve parsiyel dişsizliği olan hastaların tedavisinde yaygın olarak kullanılmaktadırlar. Diş kayıpları zaman içinde alveol kemiklerde atrofiye neden olur. Üst çenede atrofi dikey ve bukkopalatinal yönde oluşur. Üst çene kemik yoğunluğunun alt çeneye göre daha düşük olması, implant ankrajı ve oluşan kuvvetleri karşılama özelliğini olumsuz etkiler. Mevcut kemik miktarı, kalitesi ve yoğunluğu (densitesi) uygulanan implantların başarısı için çok önemlidir. Üst çenede daha çok Tip 3 ve Tip 4 kemik görülür. İmplant destekli protezlerin başarısını etkileyen başlıca faktörlerden biri de biyomekanik prensiplerin dikkate alınmasıdır. Fonksiyon sırasında hem üst yapı hem de implant eksternal ve internal kuvvetlerin etkisinde kalır. Kemik, implant ve uygulanan restorasyonlarda oluşan fonksiyonel stresleri ölçmek amacıyla birçok analiz yöntemleri kullanılmaktadır. Sonlu elemanlar stres analizi yöntemi implantkemik ilişkisinin değerlendirilmesi veya kemiğin modellenmesi için uygun bir yöntemdir. Çoğunlukla arka bölgede görülen tek diş eksikliği olgularında, diş çekimine bağlı oluşan kemik kaybı nedeniyle implant uygulamalarında, doğal dentisyona göre farklı kron/kök oranı oluşmaktadır. Bu çalışmanın amacı, üst çenede birinci büyük azı diş eksikliğinde oluşabilecek üç farklı dikey kemik kaybının, Tip 3 ve Tip 4 kemikte ve farklı kron/kök oranlarının implantkemik ilişkisinde oluşturacağı stresleri değerlendirmektir. Bu amaçla bir hastanın üst çene arka bölge modeli bilgisayarlı tomografi görüntülerinden Marc 2005 (MSC Software) programı kullanılarak elde edilmiştir. Bu program ile birinci büyük azı diş bölgesinde üç farklı dikey kemik kaybı ve farklı kron/kök oranları oluşturulmuş, yükleme koşulları modele edilmiş ve stres analizleri yapılmıştır. En yüksek stresler 2/1 kron/implant oranında (430,57MPa) implant boynunda oluşmuştur. Kron/implant oranı arttıkça stresin dağıldığı alan ve deformasyon miktarı artmıştır. Kemikteki stresler ise daha çok implant boynuna komşu olan kortikal kemikte toplanmıştır. Kortikal kemik için en yüksek değerler kron/implant oranının 2/1 olduğu durumda tip 4 kemikte (145,92MPa) oluşmuştur. Kron/implant oranındaki artış implantkemik sisteminde oluşan stresleri arttırmıştır. Kemik yoğunluğunda yapılan değişiklik ise daha çok spongioz kemikte oluşan stresleri etkilemiş ve yoğunluğun azaltılması spongioz kemikte oluşan deformasyon miktarını arttırmıştır.

Abstract: Dental implants are widely used in the treatment of complete or partial edentulous patient. As a result of tooth losses, atrophy is observed in alveolar bones over time. The atrophy develops in maxilla in vertical and buccopalatinal direction. The density of maxillary bone deficiency, in comparison with mandible, brings about the difficultness of implant anchorage and loading conditions in this area. The amount of existing bone is an important criterion for the success of implants applied. The inner bone structure is defined as quality or density. Generally, in maxilla the bone types of 3 and 4 were observed. One of the important factors in the success of implant supported prosthesis is to comply with biomechanical principles. Implant supported prosthesis could be subject to external or internal forces. For the purpose of measuring the functional stresses in the bones, implant, and restorations, various analysis methods are employed. Finite element method is an appropriate way to assess the relation between implant and bone and for modeling of the bone. Single tooth deficiency is generally seen in posterior area. Due to the in evitable bone destruction as a result of tooth extraction, the ratio of crown/implant is always different from the one observed in natural dentition. The purpose of this study is to assess the stresses to be derived by three different bone losses in the bone-implant system of type 3 and type 4 bones in case maxillary first molar tooth is lost. For this purpose, the model of posterior maxilla has been created by using Marc 2005 (MSC Software) programme from the computerized tomography images of an actual patient. Through this programme, we created different vertical bone resorptions in the first molar tooth zone, modeled the loading conditions and performed the stress analyses. The highest stresses have been observed around the implant neck at the crown/implant ratio of 2/1(430,57MPa). As the crown/implant ratio increases, the zone where the stress spreads and amount of deformation have extended. As for the stresses in the bone, they have been generally accumulated in the cortical bone that is adjacent to the implant neck. The highest values for the cortical bone have been observed in type 4 bone (145,92MPa) when the crown/implant ratio is 2/1. the increase in crown/implant ratio has decreased the stresses observed in implant-bone system. The modification made to the bone density mainly affected the stresses observed in spongios bone. The lowering of density increases the amount of deformation in spongios bone.