Özet: Nonalkolik steatohepatit alkol kullanmayan obez, diyabetik bayanlarda alkolik hepatit histolojisine benzer bulgular olarak tanımlanmıştır. Obezite, tip 2 diabetes mellitus ve hiperlipidemi NASH ile en sık birliktelik gösteren klinik durumlardır. Steatoz, steatohepatit ve fibrozis arasındaki ilişki aydınlığa kavuşturulamamıştır. Nonalkolik yağlı karaciğer olan hastalarda yelpazenin bir ucunda karaciğer biyopsisinde sadece yağlı karaciğer saptanan, uzun süreli takipte aşırı derecede benign seyreden ilerleme göstermeyen bir grup var iken, yelpazenin diğer ucunda steatohepatit, fibrozis ve hatta siroza ilerleyen grup vardır. Steatozu olayı başlatan birinci darbe olarak kabul edersek, steatoz varlığının yanısıra nekroz, inflamasyon ve/veya fibrozise neden olabilecek NASH gelişiminde ikinci darbe diye adlandırılan sebeblerden bahsedilmektedir. İnsanlarda ve hayvan modellerinde yapılan yeni çalışmalarda ikinci darbeden sorumlu olabilecek birçok aday öne sürülmüştür. Leptin insülin rezistansını, serum insülin seviyesini arttırarak ve intrasellüler yağ asiti artışını uyararak hepatik steatoza yol açabilir. Leptin ayrıca TNF-a, IL-6 ve IL-12 sekresyonunu seçici olarak uyararak proinflamatuar yanıtı arttırmaya yardımcı olur. Steatozdan non-alkolik steatohepatite ilerlemede leptinin rolü olabileceği öne sürülmüş ancak net bir sonuç ortaya konamamıştır. Bu çalışmada, steatozlu ve steatohepatitli hastalarda serum leptin düzeylerini karşılaştırarak, steatozdan steatohepatite geçişte leptinin rolünün olup olmadığını ortaya çıkarmayı amaçladık. Çalışma sonuçlarında VKİ ve cinsiyetin leptin üzerinde belirgin etkisi mevcuttu (p<0,001). NASH ve hepatosteatozlu hastalarda serum leptin düzeyi açısından fark olmamakla beraber, alt gruplarda bakıldığında obez-NASH ile obez-steatoz arasında istatistiki anlamlı farklılık saptandı. Ancak nonobez-NASH ve nonobez-steatoz arasında serum leptin düzeyi açısından fark saptanmadı. Mevcut bulgular sonucunda leptinin steatozdan steatohepatite ilerlemede etkili bir faktör olmadığı kanaatine varılmıştır. Leptinle ilgili ulaştığımız bu görüşlerin doğruluğunu tespit etmek için daha geniş sayıda hasta grubu ile yapılacak çalışmalara ihtiyaç vardır.